Welkom bij de historie van Enka-Ede


De procesvoering in 1925.

Zoals u wel bekend is het bedrijf in 1922 begonnen met de fabricage van garen. De eerste jaren verliepen moeilijk, er waren veel kinderziektes. De toenmalige bedrijfsdirecteur dr. Hartogs was een streng man. Heel veel ouderen noemden hem een strenge vader. Niets mocht er gebeuren zonder zijn goedkeuring. Zelfs voor een ½ graad temperatuurverhoging van de kruimelkamer was zijn schriftelijke toestemming nodig, ook al zat hij in Italië of Amerika. Niemand in de leiding durfde het in zijn hoofd te halen om dit niet te vragen. Tenminste......

 

Het chemisch laboratorium in 1924, hier moest men veel problemen onderzoeken.

In de tweede helft van 1925 ging het spinnen slecht en dit nam zulke onrustbarende vormen aan dat soms bijna de helft van de produktie moest worden afgesneden en tot afval gemaakt. Iedereen was dag en nacht in de weer en zocht vruchteloos naar de oorzaak.
Plotseling werd ontdekt dat toevoeging van lood aan het spinbad het euvel onmiddellijk en afdoende verhielp. Maar de strenge heer Hartogs was niet gewend zich door een bakerpraatje te laten overtuigen en verbood toevoeging van lood aan het spinbad. Wat moest men doen?
Toen kwamen de ondeugden. Men had opgemerkt dat 's maandags, als de loden verwarmingsbuizen in de spintanks waren schoongemaakt, het garen beter spon dan verder in de week. Men nam zich voor daaraan de nodige aandacht te schenken. De verwarmingsbuizen werden zaterdags met meer dan gewone zorg schoongemaakt. Daarbij kwam wel wat lood in het spinbad, maar dat kon men niet helpen! Het succes was zo overtuigend, dat de schoonmaakwoede hoe langer hoe groter werd. Eerst spoot men ze met de waterslang af, later werden ze afgeborsteld en tenslotte gebruikte men zelfs staalborstels en niet alleen op zaterdag, maar soms midden in de week.
Zo kwam de spinnerij geleidelijk in orde en werd weer goede kwaliteit gesponnen.

Maar toen dit zo'n poosje had geduurd, moest het hoge woord er toch een keer uit komen. Toen naar de grote baas... Gezien het goede resultaat kwamen de klappen iets minder hard aan dan zij anders geweest zouden zijn. Eindelijk werd toestemming gegeven tot officiële toevoeging van lood aan het spinbad. Gelukkig voor de verwarmingsbuizen, want ze werden al aardig dun.